Η διαδρομή της γυναίκας που σύστησε την κάντρι στον κόσμο και το τεράστιο φιλανθρωπικό έργο.
Στις 19 Ιανουαρίου 2026, η Ντόλι Ρεμπέκα Πάρτον έκλεισε τα 80 της χρόνια, μια επέτειος που λειτουργεί περισσότερο ως υπενθύμιση της κλίμακας του φαινομένου «Dolly» παρά ως απλή προσωπική στιγμή. Η γυναίκα που κατέκτησε την κάντρι, τη διεύρυνε προς την ποπ και την έφερε σε παγκόσμιο ακροατήριο, εξακολουθεί να κινείται με την ίδια ισορροπία: τραγούδι, αφήγηση, επιχειρηματικό ένστικτο και μια φιλανθρωπική δράση που έχει αποκτήσει διαστάσεις θεσμού.
Γεννημένη στις 19 Ιανουαρίου 1946 στο Τενεσί, μεγάλωσε σε συνθήκες φτώχειας, σε οικογένεια 12 παιδιών, σε περιβάλλον όπου η παράδοση των Smoky Mountains και τα λαϊκά ακούσματα ήταν καθημερινότητα. Η εικόνα της «αυτοδημιούργητης» δεν είναι μύθος: η Πάρτον έφτασε στο Νάσβιλ αμέσως μετά την αποφοίτησή της από το λύκειο, με στόχο να ζήσει από το τραγούδι και τη γραφή.
Η δυναμή της, ωστόσο, δεν ήταν μόνο η φωνή. Ήταν η ικανότητά της να γράφει ιστορίες που έμοιαζαν προσωπικές και ταυτόχρονα καθολικές. Στα μέσα της δεκαετίας του 1970, την περίοδο που διεκδικούσε την ανεξαρτησία της ως καλλιτέχνιδα, αποτύπωσε το τέλος της συνεργασίας της με τον Porter Wagoner στο «I Will Always Love You», ένα τραγούδι που έμελλε να αποκτήσει πολλαπλές ζωές και γενιές ακροατών.
Παράλληλα, η Πάρτον δεν εγκλωβίστηκε ποτέ στους κανόνες ενός είδους. Έγινε πρόσωπο της ποπ κουλτούρας, με επιτυχίες που ξεπέρασαν τα σύνορα της κάντρι και με μια καριέρα που άπλωσε το αποτύπωμά της σε τηλεόραση, κινηματογράφο, παραγωγές και συνεργασίες. Η ίδια η «βιομηχανία» γύρω από το όνομά της είναι ενδεικτική: το Dollywood, που άνοιξε το 1986, εξελίχθηκε σε έναν από τους ισχυρότερους πόλους τουρισμού της περιοχής, υποδεχόμενο σταθερά πάνω από 2 εκατομμύρια επισκέπτες ετησίως, σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία του πάρκου.
Το πιο «ήσυχο», αλλά ίσως πιο ουσιαστικό σκέλος της κληρονομιάς της βρίσκεται αλλού: στο πρόγραμμα παιδικής φιλαναγνωσίας Dolly Parton’s Imagination Library. Από το 1995, το πρόγραμμα στέλνει δωρεάν βιβλία στα παιδιά (ένα τον μήνα από τη γέννηση έως την προσχολική ηλικία), έχοντας ξεπεράσει τα 270 εκατομμύρια βιβλία που έχουν διανεμηθεί μέχρι τον Φεβρουάριο του 2025. Η ίδια η Πάρτον έχει συνδέσει επανειλημμένα την ιδέα με τον πατέρα της, που δεν έμαθε ποτέ να διαβάζει, ενώ το 2018 κατέθεσε στη Βιβλιοθήκη του Κογκρέσου το 100 εκατομμυριοστό βιβλίο του προγράμματος, ένα αντίτυπο του «Coat of Many Colors».
Το 2025, η Ακαδημία Κινηματογράφου τίμησε τη φιλανθρωπική της δράση με το Jean Hersholt Humanitarian Award, υπογραμμίζοντας ότι η παρουσία της στην αμερικανική δημόσια σφαίρα δεν μετριέται μόνο σε πωλήσεις και επιτυχίες, αλλά και σε μετρήσιμο κοινωνικό αποτύπωμα.
Τα 80ά γενέθλια της Πάρτον συνδυάστηκαν και με μία νέα κυκλοφορία: μια επανεκτέλεση του «Light of a Clear Blue Morning» με τη συμμετοχή καλλιτεχνών όπως η Miley Cyrus, η Reba McEntire, η Lainey Wilson και η Queen Latifah, με τα έσοδα να κατευθύνονται στην παιδιατρική ογκολογική έρευνα στο Monroe Carell Jr. Children’s Hospital at Vanderbilt, στο Νάσβιλ. Είναι μια κίνηση που συνοψίζει το μοτίβο δεκαετιών: η Πάρτον χρησιμοποιεί την ποπ ισχύ της ως εργαλείο χρηματοδότησης και προβολής σκοπών που, για εκείνη, έχουν πραγματικό βάρος.