Από 1η Νοεμβρίου 2025, όλες οι επιχειρήσεις υποχρεούνται να δέχονται πληρωμές μέσω IRIS – POS και QR κωδικοί για κάθε συναλλαγή, νέα όρια, πρόστιμα και μεταβατικό πλαίσιο εφαρμογής.
Από την 1η Νοεμβρίου 2025, όλες οι επιχειρήσεις στην Ελλάδα – είτε πρόκειται για φυσικά καταστήματα είτε για ηλεκτρονικά (e-shops) – θα είναι υποχρεωμένες να δέχονται πληρωμές μέσω IRIS, είτε μέσω τερματικών POS, είτε με QR κωδικό που σαρώνει ο πελάτης με την εφαρμογή mobile banking της τράπεζάς του.
Η κυβέρνηση επισημαίνει ότι το νέο μέτρο στοχεύει σε ταχύτερες, ασφαλείς και πιο οικονομικές συναλλαγές, αλλά και σε αύξηση της φορολογικής διαφάνειας. Το IRIS βασίζεται σε άμεσες μεταφορές χρημάτων account-to-account, με πλήρη ιχνηλασιμότητα και συμμόρφωση προς τη φορολογική νομοθεσία.
Πώς ρυθμίζονται οι μεταφορές μέσω IRIS
- Έως 500 € ημερησίως μεταξύ ιδιωτών (IRIS P2P)
- Έως 500 € ημερησίως από ιδιώτες προς επαγγελματίες (IRIS P2B)
- Συνολικό όριο 1.000 € ανά ημέρα
Η υπηρεσία P2P (από άτομο σε άτομο) δεν επιβαρύνει τον αποστολέα με καμία χρέωση, ενώ στην P2B (από πελάτη προς επαγγελματία) εφαρμόζεται μικρή προμήθεια για τον επαγγελματία. Πλέον, όμως, κάθε συναλλαγή P2B θα πρέπει υποχρεωτικά να γίνεται μέσω POS, βάσει του νέου νόμου που προβλέπει αυστηρά πρόστιμα για παραβάσεις.
Υποχρεωτική σύνδεση με φορολογικό μηχανισμό
Το σχετικό νομοσχέδιο για τον εκσυγχρονισμό του Εθνικού Τελωνειακού Κώδικα ορίζει ότι κάθε επιχείρηση που αποδέχεται πληρωμές IRIS ή άλλες mobile πληρωμές πρέπει να ολοκληρώνει τη συναλλαγή μέσω POS, συνδεδεμένου με φορολογικό μηχανισμό ή τα συστήματα της ΑΑΔΕ.
Οποιαδήποτε άλλη μέθοδος μεταφοράς χρημάτων θεωρείται παράνομη.
Η ρύθμιση αφορά κυρίως καταστήματα λιανικής και εστίασης, που έως τώρα δέχονταν απευθείας μεταφορές χωρίς φορολογική τεκμηρίωση. Από την εφαρμογή του νόμου, κάθε τέτοια πρακτική συνεπάγεται βαριές κυρώσεις:
- 10.000 € για επιχειρήσεις με απλογραφικά βιβλία
- 20.000 € για επιχειρήσεις με διπλογραφικά βιβλία
Προβλέπεται, ωστόσο, μείωση του προστίμου κατά 50 % για επαγγελματίες που δραστηριοποιούνται σε οικισμούς κάτω των 500 κατοίκων ή νησιά με λιγότερους από 3.100 κατοίκους (εξαιρούνται τουριστικές περιοχές).
Τα επόμενα βήματα για το IRIS
Η υποχρεωτική εφαρμογή του IRIS αποτελεί το πρώτο βήμα για ένα ευρύτερο σχέδιο εκσυγχρονισμού των ηλεκτρονικών πληρωμών στη χώρα.
- Από Νοέμβριο 2025: δυνατότητα πληρωμών χωρίς όριο ποσού σε φυσικά και ηλεκτρονικά καταστήματα, εφόσον υπάρχει διαθέσιμο υπόλοιπο.
- Από Ιανουάριο 2026: το όριο του IRIS P2P αυξάνεται στα 1.000 € ημερησίως, με μηνιαίο πλαφόν 5.000 €, ενώ για το IRIS P2B τίθεται όριο 31.000 € τον μήνα.
- Από τα μέσα του 2026: το IRIS θα επεκταθεί διεθνώς, επιτρέποντας μεταφορές σε χώρες του δικτύου EuroPA (Ιταλία, Ισπανία, Πορτογαλία, Σκανδιναβία, Πολωνία).
Αύξηση χρηστών και ραγδαία ανάπτυξη
Σήμερα, το IRIS Commerce χρησιμοποιείται ήδη από περίπου 8.000 επιχειρήσεις και e-shops, αριθμός που αναμένεται να αυξηθεί ραγδαία μέχρι το τέλος του 2025.
Η Ελλάδα, μέσω της ΔΙΑΣ, θα ενταχθεί στην ευρωπαϊκή πρωτοβουλία EuroPA, με στόχο τη διασύνδεση πάνω από 105 εκατομμυρίων χρηστών σε δέκα χώρες.
Μόνο τους πρώτους οκτώ μήνες του 2025, οι συναλλαγές μέσω IRIS έφτασαν τα 68 εκατομμύρια, έναντι 787.000 το 2020 — μια αύξηση 86 φορές.
Οι εγγεγραμμένοι χρήστες P2P ξεπερνούν τα 3,8 εκατομμύρια, ενώ οι επαγγελματίες που χρησιμοποιούν το IRIS P2B είναι πάνω από 565.000.
Ασφάλεια και ευκολία στη χρήση
Η χρήση του IRIS είναι ιδιαίτερα απλή: ο πελάτης χρειάζεται μόνο τον αριθμό κινητού τηλεφώνου του παραλήπτη, χωρίς κάρτα ή IBAN. Όλες οι συναλλαγές πραγματοποιούνται μέσα από τις εφαρμογές mobile banking των τραπεζών, με βιομετρική ταυτοποίηση, εξασφαλίζοντας υψηλό επίπεδο ασφάλειας.
Με την καθολική εφαρμογή του, η κυβέρνηση φιλοδοξεί να περιορίσει τις «μαύρες» συναλλαγές και να επιταχύνει την πλήρη ψηφιοποίηση της αγοράς.
